De 5 uitdagingen van het nieuw samengestelde gezin

 

 

Samengestelde gezinnen bestaan in allerlei maten en gewichten. Toch worstelen ze allemaal met issues die niet te vergelijken met die van een traditioneel gezin.

 

Een samengesteld gezin heeft een andere structuur dan het kerngezin.

Dat komt omdat samengestelde gezinnen ondanks de verschillende vormen een typische basisstructuur hebben; een structuur die fundamenteel verschillend is van die van het traditionele gezin:

Er is een andere volgorde in relaties (de band tussen ouder en kind ontstaat voor er van de partnerrelatie sprake is), er is een andere ouder in het spel en daarmee kent het samengesteld gezin open grenzen, er zijn verschillende loyaliteiten, opvoedstijlen en gewoontes die naast elkaar bestaan enz.

 

De leden van een samengesteld gezin koesteren wel dezelfde verlangens

Een samengesteld gezin bestaat uit mensen, mensen zijn relatiedieren met behoefte aan verbinding, erkenning en respect. Dat is in een samengesteld gezin dus niet anders dan in een traditioneel gezin. Zowel (ex-)partners, (stief)kinderen, (stief)ouders worden door deze verlangens gedreven en strijden voor de vervulling ervan.

 

Andere structuur + zelfde verlangen = 5 uitdagingen

 

De combinatie van de verschillende structuur met hetzelfde verlangen leidt tot enkele typerende uitdagingen die in allerlei gedaantes kunnen opduiken. Ze zijn onder te delen in 5 grote categorieën.

 

1. Leer omgaan met het spel van insiders en outsiders

 

Als stiefouder bekleed je een buitenpositie (outsider). Als gescheiden ouder sta je in het midden van de relaties (insider). Er is niet veel nodig om last van die posities te ervaren (“stank voor dank” volgens de outsider en “gekneld tussen twee vuren” volgens de insider).

 

2. Leer veranderingen aanvaarden en verlies een plaats te geven

 

Deze uitdaging speelt voor alle partijen (verwachtingen bijschaven, leren aanvaarden wat nu is enz.). Bovendien dient een ouder naast het eigen verwerkingsproces, oog te hebben voor de transitie van de kinderen en hen goed doorheen veranderingen, loyaliteitsconflicten en verlieservaringen te loodsen.

Ten slotte speelt ook het feit dat alle partijen verschillende verliezen ervaren, dat op een verschillend tempo verwerken en dat ook nog eens op een andere manier doen. Er heerst daardoor algauw ongeduld of onbegrip.

 

3. Hanteer de open structuur van het gezin

 

De grenzen van het samengestelde gezin vallen niet samen met de muren van je huis of het hek in je tuin. Het is nodig een goede omgang te vinden met de andere ouder (de ex-partner) in functie van de kinderen én tot een goed lopende organisatie te komen van (kinder)leven op twee plekken.

 

4. Vind een gepaste invulling voor je rol als (stief)ouder

 

Dit gaat over helder weten wie wat te zeggen heeft, hoe je de rol van stiefouder invult, wat de bijzondere taken zijn voor de gescheiden ouder in het samengestelde gezin. Maar ook gaat deze vierde uitdaging over het leren omgaan met de verschillende opvoedstijlen zonder daarbij in een strijd te komen.

 

5. Creëer een nieuwe gezinscultuur

 

Een nieuw samengesteld gezin is een multiculturele samenleving in klein formaat. Deze laatste uitdaging vraagt van jullie antwoorden op hele praktische dingen, klein of groot (het aantal groeten in de spaghettisaus, de stand van de thermostaat, hoeveel geld we aan sinterklaascadeautjes geven, of kinderen hun bord moeten leegeten, of er mayonaise op tafel komt, wie de badkamer opruimt, naast wie ik mijn handdoek leg aan het zwembad tijdens de vakantie enz.).

 

In de praktijk lopen deze uitdagingen door elkaar houden ze elkaar in stand

 

Een voorbeeld:

 

Ouder: “We zouden afspraken kunnen maken over die badkamer (uitdaging 5) maar als ik als ouder inzit met de vele veranderingen die mijn kind al heeft moeten doorstaan (verlieservaring en veranderingen, uitdaging 2), dan ben ik eerder geneigd om niet te streng te zijn (toegeeflijke opvoedstijl, uitdaging 4) en het bij de oude gang van zaken te houden. Bovendien lijkt het wel alsof mijn ex over mijn schouder meekijkt (uitdaging 3) en heb ik geen zin in discussies. Ik weet best dat jij, stiefouder, je best doet, maar je moet toch begrijpen dat ik tussen twee vuren zit (insider, uitdaging 1). Een beetje begrip graag!”

 

Stiefouder: “Ik ervaar dit helemaal anders: ik krijg niet zoveel liefde of dank terug voor al wat ik doe en ik word vaak voor voldongen feiten gesteld (outsider, uitdaging 1). Ik vind het vreselijk om genegeerd te worden door je kind (loyaliteitsconflict, uitdaging 2 en outsider, uitdaging 1) en als er dan ook nog eens commentaar van jouw ex komt (uitdaging 3) voel ik me zwaar beledigd. Dan vind ik echt dat ik het recht heb om te stellen dat er hier wat meer structuur en consequent gehandeld mag worden (strengere opvoedstijl, uitdaging 4) en dat jij beter je grenzen moet leren aangeven aan je ex (uitdaging 3). Vandaar dat er wat mij betreft geen discussie kan zijn over die handdoeken in de badkamer (uitdaging 5). Een beetje respect graag!”

 

Omdat we bovendien elk met een rugzak in dit gezin stappen, kunnen deze uitdagingen gemakkelijke gevoelige snaren raken: eerdere ervaringen rond buitengesloten worden, niet goed om kunnen met sommige emoties, de indruk dat je steeds aan het kortste eind trekt in een relatie, de overtuiging dat je niet voldoet in je relaties enz.

 

Valkuilen

Dit allemaal zorgt ervoor dat we gemakkelijk in één van de vele valkuilen trappen. En het probleem daarmee is dat de cruciale gezinsvorming van het samengesteld gezin dan geblokkeerd geraakt.

Bovendien is het zo dat sommige van deze uitdagingen terugkomen nadat je dacht ze op de een of andere manier ‘opgelost’ te hebben.

 

Wil je weten hoe je specifiek met deze 5 uitdagingen omgaat?

Schrijf je dan in voor de workshop van 20 april! Die dag leg ik je uit hoe je deze 5 uitdagingen aanpakt zonder in de valkuilen te trappen. Meer info vind je hier >>>

 

Welke uitdaging herken jij het meest?

Ik lees het graag in je reactie hieronder!

Dankjewel om dit artikel te delen met je vrienden en kennissen: klik op SHARE en kies je favoriete kanaal.

 

 

Greet

16 februari 2017 om 14:48

Ik herken vooral uitdaging 4: de meningen over de opvoeding van de kinderen verschilt. Mijn vriend is veel te los naar zijn kinderen toe,maar dan wel weer strenger naar mijn kind toe. Ik ben op alle kinderen even streng, of het nu om mijn zoon gaat of om één van zijn kinderen. Mijn vriend heeft zijn opvoedingsstijl al wel een beetje aangepast, maar is niet consequent genoeg. En zijn kinderen vinden dat niet leuk, want sinds ik er ben is hun papa strenger.

Marianne

16 februari 2017 om 17:09

Ik sluit mij bij Greet aan, alleen zijn mijn kinderen strenger opgevoed dan zijn kinderen en nemen ze een loopje met hem soms, vind dat daardoor heel moeilijk omdat ik het erg vind voor hem en vernederend dat ze zo hem behandelen.

Fleur

16 februari 2017 om 19:48

Ik herken het stukje insider – outsider erg bij ons. Mijn vriend vraagt vaak aan mij dat ik een stap dichterbij de kinderen zet en me in het gezin voeg, maar aan de andere kant speelt hij de insider en wil hij uiteindelijke zeggenschap over de opvoeding en bv de contacten met zijn ex. Ik ben dus wel vaak aan het worstelen met hoe erg ik insider of outsider ben, wil zijn of moet zijn.. pff!

Cindy

17 februari 2017 om 09:32

Dag Fleur, dank voor je reactie. Met insider en outsider bedoel ik de structurele posities in een samengesteld gezin. Je bent in jouw positie een outsider, of je dat nu wil of niet. In die zin kan je je ook niet ‘eventjes’ in het gezin voegen. Je kan wel initiatief nemen, je openstellen, dingen samen doen en dat kan voldoening geven. Je partner kan de deur voor je open zetten en iedereen kan zijn plekje vinden. Maar wat niet kan is dat jullie daarmee dan een gewoon gezin gaan zijn en tot een rolverdeling gaan komen die lijkt op die van ouders in een kerngezin. De ervaring zoals jij hem beschrijft, nl. gevraagd worden om je mee te engageren en geen zeggenschap hebben over de opvoeding, dat is nu net typisch de ervaring van de outsider. Om het anders te stellen: er zijn insiders/outsiders en er zijn insiders/outsiders die gebukt gaan onder de last van de positie omdat ze niet goed met de posities omgaan. Over dat laatste ga ik uitgebreid in tijdens de workshop op 20 april. Van harte welkom!

Kim

20 februari 2017 om 12:34

Ik herken dit zo! Is het al 20 april? Ik hoop dat wij in de mogelijkheid zijn om erbij te zijn.

Mvg

Kim

Olivier

30 maart 2017 om 00:54

ons huidig probleem is er eentje dat weinig wordt besproken maar wel eentje van formaat. Waar ga je als nieuw samengesteld gezin wonen als uw kinderen elk in hun originele school moeten blijven omdat de exen daar wonen maar beide scholen bevinden zich ver uit elkaars buurt? Het lijkt wel of je nooit echt een samengesteld gezin kan vormen. De week zonder de kinderen kan je als koppel wel samen wonen maar moet je 2 huizen aanhouden. En de week dat je de kinderen hebt kan je enkel in het weekend samenwonen. Quid??

Cindy

21 april 2017 om 09:38

Beste Olivier,
Jouw vraag hoort bij de uitdaging van het leren omgaan met verlieservaringen en veranderingen.
Mvg,
Cindy

Laat een reactie achter